โภชนาการสำหรับนักกีฬา-ทฤษฎีสู่การปฏิบัติ ตอนที่ 1/8

โภชนาการการกีฬา-ทฤษฎีสู่การปฏิบัติ
อาหารและโภชนาการถือว่าเป็นสิ่งที่มีความจำเป็น และมีความสำคัญต่อการดำรงชีวิตของคนทุกคนในทุกเพศวัย เพราะร่างกายต้องการสารอาหารนับร้อยชนิดไปใช้ในการสร้างความเจริญเติบโตให้กับร่างกายและยังเป็นองค์ประกอบสำคัญที่จะช่วยในการพัฒนาการอวัยวะต่าง ๆ ของร่างกายชั่วชีวิต

อาหารจึงเป็นหัวใจหลักของการมีสุขภาพที่ดีของมนุษย์ทุกคน
ดังนั้นการรู้จักเลือกบริโภคอาหารให้ครบ 5 หมู่ หลากหลาย ถูกสุขลักษณะและมีคุณค่าตามหลักโภชนาการย่อมเป็นพื้นฐานที่สำคัญในการพัฒนาสุขภาพและสมรรถภาพของคนทุกคน โดยเฉพาะอย่างยิ่งนักกีฬา ซึ่งเป็นกลุ่มคนที่ต้องใช้พลังงาน กำลัง และสมรรถภาพทางกายย่อมสูงมาก ในการฝึกซ้อมและการแข่งขันกีฬา เพื่อให้ได้มาซึ่งชัยชนะ และความสำเร็จของตนเอง ดังนั้นการที่จะปรับปรุงสมรรถภาพของนักกีฬา ให้มีความสามารถมากยิ่งขึ้น จึงเกี่ยวข้องกับการบริโภคอาหารของนักกีฬาอย่างแท้จริง การบริหารอาหารที่เหมาะสม ถูกต้องตามหลักโภชนาการ จะทำให้นักกีฬามีสภาพร่างกายที่สมบูรณ์เพียงพอสำหรับการฝึกซ้อม และพร้อมที่จะเข้าร่วมการแข่งขันกีฬา นักกีฬาจึงควรที่จะให้ความสนใจอาหาร ตั้งแต่เริ่มต้นการฝึกซ้อม ไม่ใช่เริ่มให้ความสนใจอาหารก็ต่อเมื่อใกล้การแข่งขัน เพราะมันเป็นการยากที่จะทำให้ร่างกายได้รับสารอาหารอย่างเพียงพอในช่วงเวลาสั้น ๆ ดังนั้นนักกีฬาควรบริโภคอาหารให้เหมาะสมกับความต้องการของร่างกายของแต่ละคน เพราะในการกำหนดอาหารให้กับนักกีฬา ขึ้นอยู่กับอายุ เพศ และระดับการใช้พลังงานเป็นสำคัญ เพราะในการเล่นกีฬาแต่ละประเภทในแต่ละอายุก็จะมีการใช้พลังงานที่ไม่เท่ากัน ดังนั้นอาหารที่กินเข้าไปจึงควรแตกต่างกันไปตามประเภทของกีฬา ซึ่งอาหารเป็นปัจจัยที่สำคัญในการสร้างและพัฒนานักกีฬาให้มีสุขภาพที่สมบูรณ์ แข็งแรง พร้อมที่จะเข้าร่วมการแข่งขันและพร้อมที่จะได้รับชัยชนะอีกด้วย
ปัจจัยสู่ความสำเร็จของนักกีฬา
ถ้าจะพิจารณาถึงปัจจัยที่จะนำมาสู่ความสำเร็จของนักกีฬานั้นก็ประกอบด้วย
• ขนาดหรือรูปร่างของนักกีฬาที่เหมาะสมกับกีฬาแต่ละชนิด 
• จิตใจ
• การฝึกซ้อม
• อาหาร
1. ขนาดและรูปร่างของนักกีฬา ในความเป็นจริงแล้วขนาดและรูปร่างของนักกีฬานั้นขึ้นอยู่กับกรรมพันธุ์ และการเลี้ยงดูตั้งแต่เด็ก ๆ ซึ่งจะสังเกตได้ว่านักกีฬาไทยส่วนใหญ่ มีรูปร่างที่ค่อนข้างเสียเปรียบนักกีฬาของต่างชาติเพราะมีรูปร่างเล็กและเตี้ย เมื่อลงสนามและถูกแรงปะทะจากคู่ต่อสู้มักจะล้ม หรือไม่มีแรง ถ้าการเลี้ยงดูในวัยเด็ก ผู้ปกครองและโค้ชพยายามให้นักกีฬาได้รับอาหารที่มีคุณภาพและเพียงพอกับความต้องการของร่างกาย ขณะเดียวกันก็เน้นอาหารที่จะช่วยเพิ่มความสูงใหญ่ให้แก่ร่างกาย โปรตีนเป็นอาหารที่ช่วยในการเสริมสร้างความเจริญเติบโต และความแข็งแรงของร่างกาย ในขณะที่แคลเซียมช่วยเสริมสร้างกระดูกทำให้มีร่างกายที่สูงใหญ่ และมีกระดูกที่แข็งแรง อาหารที่มีแคลเซียมสูง ได้แก่ นม แต่คนไทยมักดื่มนมน้อย และมักจะเลิมดื่มนมเมื่อพ้นวัยเด็ก และหันไปบริโภคอาหารที่ไม่ค่อยมีประโยชน์ หรือทำลายสุขภาพในระยะยาว เช่น อาหารที่มีไขมันสูง ประเภทอาหารจานด่วน มันฝรั่งทอด โดนัท แฮมเบอเกอร์ หรือเครื่องดื่มที่มีรสหวานของคนรุ่นใหม่ เป็นต้น ผักและผลไม้รับประทานน้อยลงทั้ง ๆ ที่บ้านเรามีอาหารที่อุดมสมบูรณ์มาก ถ้ามีการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการบริโภค หันมารับประทานอาหารไทยที่มีผัก น้ำพริก ต้มยำปลา และเสริมด้ายการดื่มนม ไม่ว่าเป็นเป็นนมวัว หรือนมถั่วเหลืองย่อมจะทำให้สุขภาพของคนไทยหรือนักกีฬาของเราแข็งแรงมากขึ้น และมีขนาดรูปร่างที่สูงใหญ่เทียบเท่านักกีฬานานาชาติได้

2. จิตใจ ถ้าไม่สามารถแก้ปัญหาของรูปร่าง ให้มีร่างกายสูงใหญ่ได้เพราะขาดความใส่ใจและสนใจมาตั้งแต่ต้น การฝึกจิตใจให้เข้มแข็งเป็นผู้ที่มีวิญญาณในการต่อสู้ รู้แพ้ รู้ชนะ และรู้อภัย ยอมรับในสิ่งที่เกิดขึ้น และหาทางแก้ไขเพื่อนำไปสู่สิ่งที่ดีกว่า จึงเป็นเรื่องสำคัญที่ควรระลึกถึงและกระทำ นักกีฬาบางคนมีจิตใจอ่อนแอ แพ้ก็เสียใจจนระงับจิตใจไม่ได้ท้อแท้หมดกำลังใจในการต่อสู้ หรือบางคนชนะก็ดีใจจนเกินเหตุเลี้ยงแสดงความยินดีไม่จบไม่สิ้น จนอาจเป็นเหตุให้สุขภาพทรุดโทรมหรือเกิดอุบัติเหตุได้จากการกินเลี้ยงเหล่านั้น การแข่งขันนอกพื้นที่หรือภูมิลำเนาของตนเองมีผลต่อภาวะจิตใจของนักกีฬา แต่ก็เป็นสิ่งที่เลี่ยงไม่ได้โดยเฉพาะนักกีฬาในระดับชาติ ถ้าได้มีการฝึกในด้านจิตใจบ้าง โดยให้มีการห่างจากบ้านเกิดเมืองนอนในระยะเวลานาน ๆ ไม่ได้พักในสถานที่หรือสภาพแวดล้อมที่มีคนไทยด้วยกัน เพื่อเป็นการช่วยปรับสภาวะจิตใจให้เข้มแข็ง อดทนต่อสิ่งแวดล้อมที่เปลี่ยนแปลงไป ก็น่าจะเป็นผลดีต่อนักกีฬาแทนการฝึกซ้อมแต่เพียงอย่างเดียว
3. อาหารและการฝึกซ้อม การฝึกซ้อมก่อนการแข่งขันเป็นเรื่องสำคัญที่ต้องกระทำควบคู่กันไปกับเรื่องของอาหาร เพื่อให้นักกีฬาได้พัฒนาความสามารถและเรียนรู้เทคนิคต่าง ๆ เพิ่มขึ้น ขณะเดียวกันเรื่องของอาหารก็มีความสำคัญไม่ยิ่งหย่อนไปกว่าการฝึกซ้อม นักกีฬาจะไม่มีเรี่ยวแรงในการฝึกซ้อมเลย ถ้าได้รับอาหารที่ให้พลังงานและสารอาหารไม่สมดุลและไม่เพียงพอต่อความต้องการของร่างกาย แม้ในช่วงเวลาที่ไม่ได้มีการเก็บตัวเพื่อฝึกซ้อม อาหารก็ยังมีความสำคัญ นักกีฬาบางคนกินอยู่อย่างสบาย ในขณะที่ไม่มีการฝึกซ้อมปล่อยตัวให้อ้วนในระหว่างพักจากการฝึกซ้อม ไม่รู้จักการควบคุมอาหารทั้งในด้านคุณภาพและปริมาณ จึงพบว่านักกีฬาเหล่านี้มีปัญหาน้ำหนักเกินพิกัด ต้องทำการลดน้ำหนักลงให้อยู่ในพิกัด โดยเฉพาะนักกีฬาที่มีการกำหนดน้ำหนักตัว เช่น นักมวย การลดน้ำหนักในระยะเวลาสั้น ๆ ทำให้ร่างกายปรับตัวไม่ทัน มีการสูญเสียน้ำและเกลือแร่ และเป็นสาเหตุที่สำคัญที่ทำให้ร่างกายอ่อนแอ สมรรถภาพลดลง ไม่มีกำลังในการต่อสู้ เมื่อถึงเวลาแข่งขัน นักกีฬาที่ต้องลดน้ำหนักตัวมาก ๆ จึงมีอาการอ่อนเพลียและหมดแรงลงกลางคัน

ให้พ่ายแพ้ในการการแข่งขัน ดังนั้นจึงควรกำหนดให้นักกีฬามีการควบคุมน้ำหนัก และควบคุมอาหารให้เกิดเป็นพฤติกรรมการบริโภคที่ถูกต้อง ทั้งก่อนการฝึกซ้อมระหว่างการฝึกซ้อมและหลังการแข่งขัน การฝึกซ้อมทำให้ร่างกายเกิดความแข็งแกร่งในขณะที่อาหารจะเสริมสร้างพละกำลัง และความแข็งแรงให้แก่ร่างกาย ดังนั้นการรับประทานอาหารที่ให้พลังงานและสารอาหารครบถ้วนตามสภาพความต้องการของร่างกาย ตลอดระยะเวลาการฝึกซ้อม นอกจากจะเป็นการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการบริโภคแล้ว ยังช่วยให้เกิดความเคยชินกับอาหาร และทำให้ร่างกายแข็งแรงตลอดเวลาของการฝึกซ้อมด้วย หลายคนมองข้ามความสำคัญของอาหาร โดยเฉพาะในช่วงของการฝึกซ้อมการเสาะแสวงหาในเรื่องของสิ่งศักดิ์สิทธิ์ น้ำมนต์ น้ำมัน ยาชนิดต่าง ๆ ที่จะช่วยให้ได้รับชัยชนะ สิ่งต่าง ๆ เหล่านี้จริง ๆ แล้วเป็นการช่วยในด้านจิตใจเท่านั้น แต่ถ้าสภาพร่างกายไม่พร้อมและไม่มีการฝึกซ้อมอย่างเต็มที่ก็คงไม่สามารถประสบความสำเร็จในการแข่งขันกีฬาอย่างแน่นอน

เครดิตโดย :สำนักวิทยาศาสตร์การกีฬา
ขอขอบคุณ ข้อมูลจาก :อินเตอร์เน็ต
รูปภาพจาก :อินเตอร์เน็ต
Videoจาก :youtube